Wereldwijd wordt op dit moment ongeveer 252 miljoen hectare aan aangetaste ecosystemen hersteld, verspreid over 149 landen. Dat is ruim 80 keer de oppervlakte van België, en volgens de VN de grootste gedocumenteerde herstelinspanning tot nu toe. Het staat in het rapport Nature's comeback van de VN-organisaties FAO en UNEP en het secretariaat van het Biodiversiteitsverdrag (CBD), dat op 29 oktober werd gepresenteerd op de biodiversiteitstop COP17 in Jerevan src:2305 src:2306. VRT NWS bracht het als lichtpuntje in moeizame onderhandelingen src:2307.
Wat het rapport vaststelt
- Omvang: ongeveer 252 miljoen hectare in herstel, verbonden aan meer dan 1 miljoen groene banen. Met meer investeringen kunnen dat er tot 2030 volgens de schatting 32 miljoen worden src:2305.
- Waar: Azië neemt 192,2 miljoen hectare voor zijn rekening, gevolgd door Afrika (36,3) en Europa (9,1). China meldt de grootste oppervlakte op land: 127,4 miljoen hectare. Volgens de VN zeggen die verschillen vooral iets over schaal en de kwaliteit van rapportage, niet over wie het best presteert src:2306.
- Nederland: na Ierland meldt Nederland de grootste oppervlakte aan herstel van zee- en kustgebieden: 0,62 miljoen hectare src:2305.
- Achterstand: op land is bijna de helft gehaald van het doel om in 2030 30 procent van de aangetaste ecosystemen in herstel te hebben. In zoet water (11 miljoen hectare) en in zee- en kustgebieden (5,7 miljoen hectare) gaat het veel langzamer, terwijl die juist het snelst achteruitgaan. Het totaal ligt nog ver onder de toezegging van ongeveer 1 miljard hectare src:2306.
- Geld: de jaarlijkse financiering moet stijgen van 64 miljard dollar (2022) naar 296 miljard dollar in 2030, ruim een verviervoudiging src:2305.
- Effect: uit eerder onderzoek blijkt dat herstel van 15 procent van de prioritaire gebieden 60 procent van de verwachte uitstervingen kan voorkomen src:2308.
"We kunnen niet met de ene hand de natuur herstellen en haar met de andere hand vernietigen", zei Astrid Schomaker, hoofd van het CBD-secretariaat src:2306.
Wat dit betekent voor Europa en Nederland
In de EU geldt sinds 2024 de natuurherstelverordening. Die heeft als doel dat in 2030 op ten minste 20 procent van de land- en zeegebieden van de Unie herstelmaatregelen lopen src:2310.
Burgerplatform-perspectief: herstel als brede welvaart
Het CBS meet brede welvaart langs drie lijnen: de kwaliteit van leven hier en nu, en de mate waarin die ten koste gaat van latere generaties en van mensen elders src:2309. Natuurherstel raakt alle drie. Hier en nu levert het schoon water, voedsel, gezondheid en banen op. Voor later gaat het om het natuurlijk kapitaal dat we doorgeven. Elders gaat het om de ecosystemen waarvan onze import afhangt. Het rapport spreekt zelf van "restoration economies" src:2306.
Burgerplatform ziet regeneratie als economisch herstel en als onderdeel van brede welvaart. Dat is onze visie en geen conclusie van het rapport. Om die visie te onderbouwen zou herstel ook in de nationale rekeningen zichtbaar moeten worden, via natuurrekeningen volgens de VN-standaard SEEA en indicatoren zoals de Living Planet Index. Dan telt een hectare hersteld veen of kwelder net zo mee als een euro bbp.
