Het Parool publiceerde op 4 augustus 2019 de analyse Slecht voor de arbeidsmarkt: expatgezin vervangt het Amsterdamse gezin van verslaggever Michiel Couzy. De kern: Amsterdamse gezinnen vertrekken vanwege de hoge woningprijzen, terwijl expatgezinnen binnenkomen. Volgens de krant ontstaat zo een scheefgroei op de arbeidsmarkt, omdat juist leraren, zorgpersoneel en horecamedewerkers de stad verlaten en nieuwkomers vooral in internationale dienstverlening, ict en fintech werken. Het stuk wordt nu opnieuw gedeeld. Hoe staat het er zeven jaar later voor?
Wat de krant in 2019 schreef
Volgens Het Parool vertrok in 2018 een op de acht gezinnen met kinderen jonger dan vier jaar uit de stad. De krant noemde Amerikanen, Britten, Italianen, Duitsers en Indiërs als de snelst groeiende nationaliteiten. Robin Pascoe van DutchNews schatte in het artikel dat ongeveer een derde van deze migranten een gezin is. Rico Luman van het ING Economisch Bureau zei dat vooral lager opgeleiden minder bereid zijn ver naar hun werk te reizen. De krant verwees verder naar onderzoek van de VU en TNO waaruit zou blijken dat bedrijven de stad verlaten omdat personeel ontbreekt en vastgoed te duur is.
Wat de cijfers nu laten zien
Onderzoek en Statistiek van de gemeente Amsterdam (O&S) bevestigde in 2019 dat het vertrek van jonge gezinnen was gegroeid: het jaarlijkse vertrekpercentage van kinderen van 0 tot 3 jaar steeg van 6 procent in de jaren negentig naar 10 procent in 2019. Gezinnen met een hoog inkomen vertrokken vaker naar de regio (15 procent) dan gezinnen met een laag inkomen (6 procent), aldus O&S.
De meest recente rapportage Woonsituatie Amsterdamse kinderen (september 2025) nuanceert het beeld van een stad die haar gezinnen verliest. Amsterdam telde in 2025 118.000 huishoudens met kinderen, 12.000 meer dan in 2011. Hun aandeel in alle huishoudens daalde wel, van 25 naar 23 procent, omdat het aantal eenpersoonshuishoudens harder groeide. Het aantal jonge gezinnen is sinds 2007 vrij stabiel op ongeveer 23.000, en hun vertrek uit de stad neemt sinds 2022 weer iets af. Volgens O&S willen Amsterdamse gezinnen graag in de stad blijven, maar is meer ruimte binnen de stadsgrenzen vaak niet te vinden. Ruim 92.000 kinderen groeien op in een corporatiewoning.
De stad groeit vooral door buitenlandse migratie. In 2025 kwamen er 7.500 inwoners bij, tot 941.873 begin 2026. De meeste immigranten kwamen uit de Verenigde Staten, Italië, Duitsland, Spanje, het Verenigd Koninkrijk, India en Turkije. Het binnenlandse migratiesaldo is al jaren negatief, meldt O&S in de Bevolkingsprognose 2026-2055. Hoeveel van die nieuwkomers expatgezinnen zijn, staat niet in die cijfers.
Jonge leraren en verpleegkundigen wonen vaker buiten de stad
Het woonprobleem voor sleutelberoepen dat Het Parool beschreef, is wel goed gedocumenteerd. Volgens de Monitor Amsterdamse leraren 2023 woonden ongeveer 3.900 leraren uit het basis, speciaal en voortgezet onderwijs buiten Amsterdam, 42 procent van het totaal; dat aandeel was tussen 2016 en 2021 stabiel. Bij jongere werknemers is wel een verschuiving te zien. O&S becijferde dat van de jonge werknemers in het primair onderwijs nog 51 procent in de stad woont, tegen 57 procent in 2012. Van de jonge werknemers in het primair onderwijs die in Amsterdam woonden en werkten, verhuisde in 2020 13 procent de stad uit; in de verpleging was dat 10 procent. Leraren die elders zijn gaan werken, noemden in gemeentelijk onderzoek de dure woningmarkt, de reistijd en de reiskosten als redenen.
Het lerarentekort in het Amsterdamse basisonderwijs daalt intussen wel: van 15,5 procent in 2024 naar 12,2 procent in 2025, volgens de voortgangsrapportage van de Amsterdamse Lerarenagenda.
Wat kan helpen
Wie het vertrek van sleutelberoepen wil stoppen, komt uit bij de bron die de gemeentelijke onderzoeken aanwijzen: een gebrek aan betaalbare en passende woningen. De gemeente geeft leraren, zorgpersoneel en politie voorrang op sociale en middeldure huurwoningen. In 2025 was de ambitie 96 woningen voor leraren, tot en met oktober waren er 71 geaccepteerd. Er is 15 miljoen euro vrijgemaakt voor een Lerarencampus met ongeveer 80 middeldure huurwoningen, en schoolbesturen krijgen subsidie voor extra reiskosten, met een plafond van 900.000 euro. Of dat herstel genoeg oplevert voor een stad waar gezinnen en sleutelberoepen kunnen blijven wonen, hangt vooral af van het aantal geschikte woningen dat erbij komt.
Ook landelijk verandert er iets aan de fiscale aantrekkingskracht voor kennismigranten: de belastingvrije vergoeding van de expatregeling gaat per 1 januari 2027 van maximaal 30 naar maximaal 27 procent, en de salarisgrens gaat omhoog, meldt de Rijksoverheid. Het kabinet stelt geen verdere aanpassingen voor.
